(021)   88376318-9

» » سئوالات رایج ارتودنسی دندان
دکتر ارتودنسی

سئوالات رایج ارتودنسی دندان

 

 
ارتودنسی چیست؟
ارتودنسی اولین رشته تخصصی از علم دندانپزشکی است که به تشخیص ، پیشگیری و درمان ناهنجاریهای دندان و فک و صورت می پردازد. به عبارت ساده تر مرتب سازی بهم ریختگی دندان ها، در حیطه تخصص ارتودنسی می باشد.

اطلاعات بیشتر از ویکی پدیا :   انگلیسی / فارسی

 

 

 

 

 
تفاوت دندانپزشک و متخصص ارتودنسی چیست؟
دندانپزشک که اغلب از عنوان " جراح - دندانپزشک " استفاده می کند، فردی است که با گذراندن دوره 6 ساله دندانپزشکی عمومی مدرک دکترای حرفه ای کسب می نماید.
" متخصص ارتودنسی " یا "ارتودنتیست" دندانپزشکی است که پس از گذراندن دوره 6 ساله دندانپزشکی عمومی، در آزمون ورودی رزیدنتی پذیرفته شده و در دوره تخصصی سه الی چهار ساله، در دانشگاههای معتبر بصورت تمام وقت آموزش دیده است.
برای جستجوی مطب متخصص ارتودنسی در تهران و شهرهای دیگر می توانید به وب سایت رسمی انجمن ارتودنتیست های ایران iao.ir یا وب سايت سازمان نظام پزشکي جمهوري اسلامي ايران irimc.org مراجعه نمایید.
 


آیا برای درمان ارتودنسی فقط باید به متخصص ارتودنسی مراجعه کرد؟
دندانپزشکان در دوره تحصیلی خود در دانشگاه، برای درمانهای ساده ارتودنسی با دستگاههای متحرک مهارت کسب می کنند؛ اما مهارت علمی و عملی لازم جهت درمانهای ارتودنسی پیچیده، بخصوص با دستگاههای ثابت را ندارند و باید این موارد را به متخصص ارجاع دهند.
 
 
کجا برای درمان ارتودنسی مناسب تر است مطب یا کلینیک (درمانگاه) ؟
یک تفاوت اساسی میان درمان ارتودنسی و درمانهای تخصصی دیگر ، ماهیت طولانی مدت درمان ارتودنسی است. در کلینیک (درمانگاه) در درازمدت امکان جابجا شدن متخصص ارتودنسی مربوطه وجود دارد که می تواند برای بیمار ایجاد مشکل نماید. درمان ارتودنسی وابستگی قابل توجهی به مواد و وسایل دارد و در مطب معمولاً امکانات بهتری فراهم است و دست متخصص ارتودنسی در بکارگیری مواد و وسایل مورد نظرش بازتر است. هر چند در کلینیک (درمانگاه) هزینه ها از مطب پایین تر است اما بعضاً هزینه هایی به هزینه اصلی اضافه می شود. بنابراین توصیه می شود برای درمان ارتودنسی به مطب متخصص ارتودنسی مراجعه نمایید.
 


آیا درمان ارتودنسی سریع دندانها در یک جلسه امکان پذیر است؟
یکی از ادعاهای گمراه کننده، درمان ارتودنسی در یک جلسه می باشد که در این روش بهم ریختگی دندانها از طریق تراش و اضافه کردن به دندانها ( ونیر کامپوزیت یا پرسلن ) اصلاح می شود. این روش هر چند در بعضی موارد می تواند گزینه مناسبی باشد اما برای بسیاری از بیماران به تنهایی درمان مناسبی نیست و می تواند مشکلاتی ایجاد کند. اگر در فکر ارتقای زیبایی لبخند و سلامت دندانهای خود هستید حتماً با متخصص ارتودنسی مشورت کنید تا بهترین اقدام را از لحاظ زیبایی و سلامت انجام دهید. درمان ارتودنسی در کنار درمانهای ترمیمی - زیبایی دندانپزشکی می تواند بهترین نتایج را از لحاظ زیبایی، عملکرد و سلامت دندانها فراهم کند.
 


نتایج مثبت درمان ارتودنسی چیست؟
1-زیبایی :
نا مرتب بودن دندانها و موقعیت غیر طبیعی فکین اثر منفی بر چهره فرد دارد و بدنبال درمان ارتودنسی دندانها فرد ظاهر بهتر، لبخند جذابتر و اعتماد به نفس بیشتری خواهد داشت.
2-عملکرد بهتر دندانها و سیستم جونده :
 
 
 جفت شدن و ایجاد رابطه مناسب دندانهای فک بالا و پایین
افزایش کارایی در گاز زدن و جویدن غذا
پخش شدن مناسب تر نیروها به دندانها و مفصل فکی
 کمک به سلامت مفصل گیجگاهی فکی وجلوگیری از مشکلات مفصل
 در موارد خاصی اصلاح ناهنجاریهای دندانی و فکی می تواند اشکال در تلفظ بعضی حروف را برطرف کند.
3-سلامت دندانها و لثه ها در دراز مدت :
 در یک سیستم دندانی منظم، دسترسی فرد برای تمیز کردن دندانها بیشتر است. رعایت بهداشت دهان ساده تر شده و احتمال پوسیدگی و بیماریهای لثه کاهش می یابد.
با ردیف شدن دندانها و افزایش دسترسی دندانپزشک سایر درمانهای دندانپزشکی تسهیل می شوند.
4-کاهش خطر آسیب به دندانها :
در مواردی که دندانها بیرون زده هستند، بویژه در کودکان احتمال آسیب به دندانها در اثر ضربه وجود دارد.
 در بعضی موارد همپوشانی عمودی زیاد دندانهای جلو، باعث آسیب دیدن دندانها و لثه می شود.
5-برطرف کردن بعضی از عادات مضر دهانی
 


چه سنی برای درمان ارتودنسی مناسب است؟
درمان ارتودنسی محدودیت سنی ندارد و در هر سنی در صورت سلامت دندانها و بافتهای نگهدارنده امکان پذیر است.
افراد بزرگسال هم می توانند از مزایای درمان ارتودنسی بهره مند شوند و کیفیت زندگی بهتری را تجربه کنند. درمان بهم ریختگی دندانها و مرتب کردن دندانها در سنین بالاتر امکان پذیر است و فقط به علت تغییرات استخوانی مدت درمان طولانی تر خواهد بود.
بعنوان یک قانون کلی، درمان ارتودنسی در کودکان و نوجوانان ساده تر انجام شده و مزایایی دارد؛ در کودکان امکان هدایت رویش دندانهای دائمی وجود دارد. همچنین بخاطر رشد قابل توجه، پتانسیل هدایت رشد فک وجود دارد. در بعضی کودکان می توان با درمانهای ساده زودهنگام نیاز به درمانهای پیچیده در آینده را کاهش داد.
 


اولین مشاوره ارتودنسی در چه سنی باشد؟
طبق توصیه انجمن ارتودنتیستهای امریکا اولین ویزیت ارتودنسی کودک باید تا سن هفت سالگی انجام شود. ارتودنتیست از این سن به بعد وضعیت تکامل سیستم دندانی، روابط فکین و رشد فک را بصورت دوره ای ارزیابی می کند تا در بهترین زمان از لحاظ رشد و تکامل فرد نسبت به درمان او اقدام شود.
 


طول مدت درمان ارتودنسی چقدر است؟
به عوامل متعددی بستگی دارد : نوع نا هنجاری، شدت ناهنجاری، میزان رشد، وضعیت تکاملی دندانها، سن فرد، میزان همکاری بیمار و ... درمان با دستگاههای ارتودنسی ثابت بطور متوسط دو سال زمان می برد که بسته به شرایط ممکن است کمتر یا بیشتر طول بکشد. معمولاً دوره درمان دستگاههای متحرک کوتاهتر می باشد.
 


پس از شروع درمان ارتودنسی فاصله مراجعات بعدی چگونه است؟
معمولاً فاصله جلسات درمان ارتودنسی حدود یکماه است.
 


آیا درمان ارتودنسی درد دارد ؟
فعال کردن دستگاه ارتودنسی و اعمال نیرو به دندانها بخصوص در اولین جلسه، اغلب با مختصری درد و ناراحتی خفیف همراه خواهد بود که در چند روز برطرف خواهد شد. در ضمن با استفاده از نیروهای لایت و تدابیر خاص می توان درد خفیف را کاهش داد. همچنین در روزهای اول ممکن است دستگاه ارتودنسی ثابت برای مخاط ( سطح داخلی ) لب و گونه ایجاد ناراحتی کند که پس از یک تا دو هفته بیمار به آن عادت می کند.
 


آیا دستگاههای ارتودنسی با زندگی روزمره تداخل دارند؟
اکثر دستگاهها و وسایل ارتودنسی با زندگی روزمره تداخل ندارند و فرد می تواند صحبت کردن و فعالیتهای اجتماعی را بصورت عادی داشته باشد. فعالیتهای ورزشی هم منعی ندارد ولی بهتر است ورزشهایی که همراه با ضربه به صورت هستند، بخصوص ورزشهای رزمی انجام نشوند.
 


آیا درمان ارتودنسی می تواند باعث آسیب به دندانها شود؟
طی درمان ارتودنسی به علت دشواری در تمیز کردن دندانها و افزایش حجم میکروبی دهان احتمال پوسیدگی افزایش می یابد . در افراد با بهداشت دهان ضعیف ممکن است لکه هایی روی مینای دندان ایجاد شود. در صورت رعایت دقیق بهداشت دهان و صرف وقت کافی برای مسواک و نخ دندان پوسیدگی ایجاد نمی شود و سلامت دندانها کاملاًحفظ خواهد شد.


آیا کشیدن دندان برای درمان ارتودنسی لازم است؟
امروزه با تکنیکهای جدید و درمانهای زودهنگام، ارتودنسی بدون کشیدن دندان امکان پذیر است. در بسیاری موارد درمان ارتودنسی بدون کشیدن دندانها به نحو مطلوب انجام می شود. در بعضی موارد با در نظر گرفتن وضعیت سیستم دندانی – فکی و نوع صورت بیمار جهت رسیدن به نتیجه مطلوب و موفقیت آمیز خارج کردن دندان ضرورت دارد که اغلب از دندانهای آسیای کوچک ( وسط قوس دندانی ) می باشد.
 


آیا بعد از درمان ارتودنسی نتایج درمان برگشت می کند؟
در پایان درمان فعال ارتودنسی جهت تثبیت دندانها در موقعیت جدید و ایجاد تعادل در سیستم دندانی، یک دوره نگهداری ( Retention ) ضرورت دارد که با نگهدارنده های ثابت یا متحرک انجام می شود. نوع آن بستگی به نوع ناهنجاری ، سن و سایر شرایط بیمار دارد. در صورت درمان صحیح و رعایت دقیق توصیه های ارتودنتیست نتایج درمان حفظ می شود.
 
 
در بعضی بیماران حتی با رعایت توصیه های درمانی تغییرات مختصری پس از چند سال اتفاق می افتد که کاملاً طبیعی و جزئی اجتناب ناپذیر از روند رشد یا افزایش سن می باشد.
 
 
 
انواع دستگاههای ارتودنسی کدامند؟
دستگاههای ارتودنسی بطور کلی به دو نوع متحرک و ثابت تقسیم می شوند.
دستگاههای متحرک: توسط خود بیمار گذاشته و برداشته می شوند و عمدتاً جهت درمانهای ساده بویژه در کودکان ، همچنین بعنوان نگهدارنده ( Retainer) بعد از درمانهای ثابت استفاده می شوند.
 


 
 
دستگاههای ثابت : روی دندنها چسبانده می شوند که شامل براکت، بند و سیمی هستند که روی براکتها بسته می شود. حلقه هایی که سیم با آن بسته می شود رنگهای مختلفی دارند که هر جلسه عوض می شوند و رنگ مورد استفاده به خواست بیمار می باشد.
 
 



 
ارتودنسی نامرئی چیست؟
 
دستگاههای ارتودنسی ثابت بصورت رایج از جنس فلزی ( استنلس استیل) هستند. موقعیت شغلی یا اجتماعی حساس بعضی اشخاص مانند هنرپیشه ها، باعث شده که آنها خواهان ارتودنسی با دستگاههای نامرئی باشند که دیده نشود. تکنیکهایی که تحت عنوان ارتودنسی نامرئی ( Invisible) معرفی شده اند، به سه گروه تقسیم می شوند:
1- براکتهای شفاف : این براکتها معمولاً از جنس سرامیک هستند و کمتر از براکتهای فلزی دیده می شوند اما معایبی هم دارند. اندازه این براکتها بزرگتر است و نیاز به مراقبت و بهداشت دهان دقیق تری دارند. برداشتن این براکتها از روی دندان با دشواریهایی همراه است. احتمال شکستن آنها وجود دارد و نسبت به براکتهای فلزی قیمت بالاتری دارند.
 

 
 
2- پلاکهای متحرک شفاف (Clear Plastic Appliance) :
 

این پلاکهای ارتودنسی متحرک نسبت به دستگاه ثابت قابلیت محدودتری دارند و بعضی حرکات دندانی را نمی توانند بصورت قابل پیش بینی انجام دهند. هر پلاک می تواند دندانها را مختصری حرکت بدهد (هر پلاک حدود 0.25 میلیمتر ). این پلاکها به دو روش ساخته می شوند :

1) پلاکهای Essix : روی قالب گچی با دست تغییراتی داده شده و پلاک ساخته می شود. عملکرد آن دقیق نیست و می تواند بهم ریختگی مختصر دندانها را اصلاح کند.

2) سیستمInvisalign : تکنولوژی یک شرکت آمریکایی است که توسط شرکتهای دیگری هم ارائه شده است. بطور خلاصه کامپیوتر روند درمان را شبیه سازی می کند و یکسری پلاک روی قالبهایی ساخته می شوند که حاصل پرینت سه بعدی مراحل درمان می باشند. هزینه این تکنیک بسیار بالاست و از نقاط ضعف آن وابستگی به همکاری بیمار است.

 
 

 
 
3- ارتودنسی لینگوال: در این تکنیک دستگاه ارتودنسی ثابت پشت دندانها یعنی در مجاورت زبان قرار داده می شود. این روش دارای مشکلاتی است از جمله اینکه ممکن است برای بیمار راحت نباشد و با زبان هنگام صحبت و غذا خوردن تداخل کند. رعایت بهداشت آن مشکلتر است. برای هر بیمار باید بصورت اختصاصی ساخته شود که هزینه آن بالاست. برای ارتودنتیست هم کار کردن با آن دشوار است و همه موارد با آن قابل درمان نیست و در مجموع استفاده از آن محدود است.